Strategietrajecten

Strategietrajecten voor familiebedrijven

Programma’s waarin de directie, de RvC en de familieraad van een familiebedrijf de AI-strategie ontwikkelen en vastleggen hoe de governance wordt ingericht. Dezelfde methode als onze programma’s voor ondernemingen, met de vragen waar alleen familiebedrijven voor staan.

Duur
2 tot 5 dagen
Deelnemers
Directie, RvC en familieraad
Vertrekpunt
Uw eigen onderneming, familie en data
Locatie
Bij u in het bedrijf, op een locatie naar keuze of op campus
Vergelijk de programma’s Plan een kennismaking →
Waarom het ertoe doet

AI-besluiten in een familiebedrijf

Elke onderneming die AI invoert, moet beslissen waar AI waarde oplevert, wat het kost en wie er eigenaar van is. In een familiebedrijf raken dezelfde besluiten aan de waarden en de naam van de familie, het kapitaal en het dividend van de eigenaren, en de plaats van de volgende generatie in het bedrijf. Veel van de mensen die beslissen, vervullen meerdere rollen tegelijk: eigenaar, commissaris, directielid, ouder. Een strategie die aan deze rollen voorbijgaat, kan op papier kloppen en toch de steun van de eigenaren verliezen.

Bedrijven die AI gebruiken 9 op 10

gebruikt AI regelmatig in ten minste één bedrijfsfunctie.

AI-koplopers 6%

van de bedrijven schrijft ten minste 5% van het bedrijfsresultaat (EBIT) toe aan AI.

De RvC en AI 66%

van de commissarissen en directieleden zegt dat hun RvC beperkte of geen kennis van AI heeft.

Onze programma’s

Programma’s per doelgroep

De drie programma’s gebruiken dezelfde methode. Ze verschillen in wie deelneemt, hoe lang ze duren en hoe de RvC en de familieraad worden betrokken. In het programma voor directie én RvC werken beide samen aan de strategie. Als optie kan de directie haar senior management betrekken.

Directie AI Strategie voor Familiebedrijven De directie van een familiebedrijf ontwikkelt een AI-strategie die recht doet aan de waarden van de eigenaren, de continuïteit en de volgende generatie. Beste wanneerDe familie wil een strategie die ze als de hare herkent 4 dagen Bekijk het programma → Raad van Commissarissen AI Toezicht voor RvC van Familiebedrijven Familiecommissarissen en onafhankelijke commissarissen leren toezicht te houden op AI in het langetermijnbelang van de eigenaren, en dat aan de familie uit te leggen. Beste wanneerDe RvC legt verantwoording af aan de familie én aan de onderneming 2 dagen Bekijk het programma → Directie én RvC Toezicht en bestuur in harmonie De directie ontwikkelt de AI-strategie van het familiebedrijf; de RvC schuift op de eerste dag aan en komt terug om het toezicht vast te leggen. Beste wanneerDirectie en RvC moeten vanaf het begin op één lijn zitten 4 dagen Bekijk het programma → Directie + Afdelingshoofden, RvC optioneel Waarom met uw senior management? De strategie ontstaat aan tafel, en de volgende generatie werkt samen met de leidinggevenden van wie ze straks de steun nodig heeft. Beste wanneerDe volgende generatie moet steun verwerven in de hele onderneming 5 dagen Bekijk het programma →

De lengte van de balk geeft de duur aan, tot 5 dagen.

Zo werkt het

Onze methode, stap voor stap

Elk programma volgt dezelfde opbouw. Elke stap begint met een korte inbreng van docenten, wordt geoefend op een oefencasus (een uitgewerkt voorbeeld van een andere onderneming) en daarna toegepast op uw eigen onderneming.

  1. 01VoorbereidingInterviews en leeswerk, zodat het programma uitgaat van uw eigen situatie
  2. 02LerenKorte inbreng van docenten over één onderdeel van de strategie of van het toezicht
  3. 03OefenenDe stap wordt eerst uitgeprobeerd op een oefencasus
  4. 04ToepassenUw team of RvC past het toe op uw eigen onderneming
  5. 05OpvolgingEen optionele evaluatie zodra de eerste resultaten bekend zijn

Wat elk programma omvat

  • Uw onderneming is de casusDocenten interviewen de CEO, de familie-eigenaren en leden van de familieraad, en directieleden interviewen hun managers. Commissarissen ontvangen een inleiding, en de voorzitter een gesprek met de docenten. Een oefencasus dient alleen om elke stap te oefenen.
  • Vastgelegd voordat het programma eindigtOmdat de mensen die beslissen zelf deelnemen, worden de strategie, het operating model of de toezichtsinstrumenten tijdens het programma vastgesteld.
  • Vooraf op maat gemaaktElk programma wordt vooraf afgestemd op uw sector, omvang en governance.
  • Vervolg en familieraadEen optionele evaluatie na 90 dagen, of voor de RvC na de eerste AI-kwartaalrapportage, en een optionele sessie voor de familieraad over de strategie en over de rapportage aan eigenaren.
Hoe we het vraagstuk benaderen

Het perspectief van het familiebedrijf

Elk familieprogramma bekijkt AI vanuit drie overlappende cirkels. In een familiebedrijf met een dualistisch stelsel vertegenwoordigt de RvC vaak het perspectief van de eigenaren; in een monistisch bestuursmodel zitten bestuurders uit de familie en onafhankelijke bestuurders samen met de uitvoerende bestuurders. De programma’s passen bij beide.

1Bedrijf2Familie3Eigendom Volledig gedragen AI-strategie
  1. 1
    BedrijfWaar AI waarde creëert, tegen welke kosten en risico’s
  2. 2
    FamilieWaarden, de familienaam en de volgende generatie
  3. 3
    EigendomKapitaal voor de lange termijn, dividend en zeggenschap
  4. AI-strategie: door alle drie gedragenEen strategie die het bedrijf kan uitvoeren en waar de familie achter kan staan.

Gebaseerd op het drie-cirkelmodel van het familiebedrijf (Tagiuri and Davis).

Naast elkaar

Vergelijk de programma’s

Directie AI Strategie voor Familiebedrijven 4 dagenRaad van Commissarissen AI Toezicht voor RvC van Familiebedrijven 2 dagenDirectie én RvC Toezicht en bestuur in harmonie voor Familiebedrijven 4 dagenOptie Senior management 5 dagen
DeelnemersDirectieleden uit en buiten de familie, onder wie de volgende generatieFamiliecommissarissen en onafhankelijke commissarissenDirectie, met de RvC op de eerste dag en bij de slotsessieDirectie, volgende generatie en afdelingshoofden
FocusStrategie gevormd door de waarden en de langetermijnhorizon van de familieToezicht in het langetermijnbelang van de eigenarenStrategie door de directie, toezicht afgesproken met de RvCStrategie ontwikkeld met de mensen die het werk aansturen
VoorbereidingInterviews met eigenaren; directieleden interviewen managersEen korte inleiding en een gesprek met de voorzitterInterviews met eigenaren en managers; een inleiding voor commissarissenBeperkt: één pagina per afdeling
Rol van de RvCOp de achtergrondDe RvC neemt zelf deelSchuift aan op dag 1 en bij de slotsessieOp de achtergrond
Rol van de familieraadGeïnterviewd in de voorbereiding; optionele sessie na het programmaVoorzitter van de familieraad kan op dag 2 aansluiten; optionele sessie na het programmaGeïnterviewd in de voorbereiding; optionele sessie na het programmaGeïnterviewd in de voorbereiding; optionele sessie na het programma
Belangrijkste resultatenStrategie, operating model, plan voor de volgende generatie, rapportage aan eigenarenToezichtsreglement, risicobereidheid, dashboard, rapportage aan de familieStrategie, plus kengetallen voor de RvC en rapportage aan de familieStrategie plus een AI-plan per afdeling
Beste wanneerDe familie wil een strategie die ze als de hare herkentDe RvC legt verantwoording af aan de familie én aan de ondernemingDirectie en RvC moeten vanaf het begin op één lijn zittenDe volgende generatie moet steun verwerven in de hele onderneming
Bekijk het programma →Bekijk het programma →Bekijk het programma →Bekijk het programma →
Operating model
Wie eigenaar is van AI, wie beslist en hoe nieuwe ideeën boven tafel komen.
Toezichtsreglement
Wat de RvC beslist, wat de commissies behandelen en wat aan de RvC wordt voorgelegd.
Risicobereidheid
Hoeveel AI-risico de onderneming accepteert, en waar.
AI-dashboard
Een vaste rapportage over AI-gebruik, waarde en risico.
Deelnemers

Voor wie zijn de programma’s bedoeld?

Elk programma brengt de mensen samen van wie de AI-strategie steun nodig heeft. Hun rol verschilt per programma.

  • DirectieledenDirectieleden van binnen én buiten de familie die de AI-strategie ontwikkelen en uitvoeren
  • Afdelings- en teamhoofdenDe managers die aan de directie rapporteren en het werk leiden
  • De RvCFamiliecommissarissen en onafhankelijke commissarissen die toezicht houden op het management
Familie
  • Volgende generatieFamilieleden die in het bedrijf werken en zich voorbereiden op toekomstige rollen
  • FamilieraadHet orgaan dat de eigenaarsfamilie vertegenwoordigt
  • EigenarenAandeelhouders uit de familie, ook zij die niet in het bedrijf werken

Deelname per programma

Voor wie zijn de programma’s bedoeld?
Directie AI Strategie voor Familiebedrijven 4 dagenRaad van Commissarissen AI Toezicht voor RvC van Familiebedrijven 2 dagenDirectie én RvC Toezicht en bestuur in harmonie voor Familiebedrijven 4 dagenOptie Senior management 5 dagen
Directieleden Neemt deel aan het hele programma: Alle vier de dagen Optioneel: CEO en CFO kunnen de afsluiting bijwonen Neemt deel aan het hele programma: Alle vier de dagen Neemt deel aan het hele programma: Alle vijf de dagen
Afdelings- en teamhoofden Vooraf geïnterviewd: Geïnterviewd door de directie Niet aanwezig Vooraf geïnterviewd: Geïnterviewd door de directie Neemt deel aan het hele programma: Alle vijf de dagen
De RvC Niet aanwezig Neemt deel aan het hele programma: De RvC neemt zelf deel Sluit aan voor een deel van het programma: Dag 1 en de slotsessie Niet aanwezig
Familie
Volgende generatie Neemt deel aan het hele programma: Neemt deel Niet aanwezig Neemt deel aan het hele programma: Neemt deel Neemt deel aan het hele programma: Neemt deel
Familieraad Vooraf geïnterviewd: Optionele sessie na het programma Optioneel: Voorzitter kan op dag 2 aansluiten; optionele sessie achteraf Vooraf geïnterviewd: Optionele sessie na het programma Vooraf geïnterviewd: Optionele sessie na het programma
Eigenaren Vooraf geïnterviewd Niet aanwezig Vooraf geïnterviewd Vooraf geïnterviewd
Elke groep in de vorm die bij haar rol past
  1. 1Directieprogramma’sVier of vijf dagen
  2. 2Programma voor de RvCTwee dagen
  3. 3Sessie voor de familieraadEen korte optionele sessie na het programma
Resultaten

Wat deelnemers kunnen verwachten

Directie
  • AI-strategieGeworteld in de waarden en de langetermijnhorizon van de familie
  • ROI casesTerugverdientijd en langetermijnwaarde van de sterkste kansen
  • Roadmap van 18 maandenGefaseerd, met een toets vóór elke nieuwe investering
  • Operating modelWie eigenaar is van AI en wie beslist, in lijn met het familiestatuut
  • Plan voor de volgende generatieAI-rollen en een mandaat binnen de hele onderneming
  • Rapportage aan eigenarenEen rapportageformat voor de familieraad, trusts en aandeelhouders
Commissarissen
  • ToezichtsreglementWat de RvC beslist en wat aan de RvC wordt voorgelegd
  • RisicobereidheidHoeveel AI-risico de onderneming accepteert, geworteld in de waarden van de familie
  • AI-dashboardDe vaste AI-rapportages die de RvC vraagt
  • Rapportage aan de familieEen rapportageformat voor de familieraad en trusts
  • KapitaalprincipesHoe AI-investeringen en dividend op termijn in balans blijven
  • Jaarlijkse AI-agendaVoor de RvC: evaluaties, onafhankelijke toetsing en permanente educatie
Familie

Familie en volgende generatie

Hoe de programma’s familieleden van de volgende generatie ontwikkelen en de generaties helpen samen te plannen.

De volgende generatie opleiden

Directie

Opvolgers leren het meest van echte opdrachten met zichtbare resultaten, en hun gezag hangt af van de steun van eigenaren, commissarissen en langjarige managers. Het ontwikkelen van de AI-strategie geeft familieleden van de volgende generatie beide: werk dat ertoe doet voor de onderneming en een staat van dienst die anderen kunnen beoordelen.

  1. Vóór het programmaInterviewsSamen met de directie managers interviewen, volgens onze interviewmethode
  2. Tijdens het programmaEen waardecaseMede-eigenaar van de business case voor één AI-toepassing
  3. Na het programmaEen eerste mandaatDe routine leiden die nieuwe AI-ideeën uit elke afdeling verzamelt
  4. Op termijnEen breder mandaatVerdiend met resultaten
Stappen naar een mandaat
  1. 1In kaart brengen wie beslist en wie hen beïnvloedt
  2. 2Mensen één voor één overtuigen
  3. 3Het besluit voorbereiden in persoonlijke gesprekken
  4. 4Het voorstel verdedigen en om het mandaat vragen

Samenwerken over generaties heen

DirectieRvC

Generaties verschillen vaak in hoe vertrouwd ze zijn met AI, en dat verschil wordt snel zichtbaar zodra ze samen plannen. Wie het open bespreekt, geeft elke generatie iets om van de andere te leren.

Oefening in terugvertellen
De een legt een AI-begrip uit, de ander vertelt het na. Waar de betekenis verschuift, wordt de kloof zichtbaar.
Duo’s van verschillende generaties
Jongere en oudere familieleden werken in duo’s, zodat ze van elkaar leren.
De rol van de oudere generatie
Nooit weggezet als achterhaald. Haar oordeel en relaties zijn input die de strategie nodig heeft.
Eigendom

Eigendom: waarden, kapitaal en rapportage

Hoe de waarden van de familie regels voor AI worden, hoe AI-investeringen worden afgewogen tegen dividend, en hoe de strategie aan de eigenaren wordt uitgelegd.

Familiewaarden als AI-regels

DirectieRvC

De programma’s nemen de waarden van de familie als vertrekpunt voor AI-governance. Eigenaren weten meestal wat de onderneming nooit zal doen, en die grenzen laten zich direct vertalen in regels.

  1. De rode lijnen van de eigenarenWat de onderneming nooit zal doen
  2. RisicobereidheidHoeveel AI-risico aanvaardbaar is, en waar
  3. Regels voor AI-gebruikWat is toegestaan, met welke controles

Conflicten tussen waarden en efficiëntie worden als echte casussen besproken. Een traditie zonder ontslagen kan bijvoorbeeld botsen met een AI-toepassing die werk overbodig maakt.

Langetermijninvesteringen en dividend

DirectieRvCFamilieraad

AI-investeringen en dividend putten uit dezelfde kas. Aandeelhouders die niet in het bedrijf werken, voelen die afweging als eersten; blijft ze impliciet, dan ontstaat er een stil conflict tussen eigenaren.

Uit dezelfde kas betaald

AI-investeringenBouwt in meerdere jaren capaciteiten op; de baten komen geleidelijk

DividendInkomen voor aandeelhouders nu; als eerste gevoeld door wie niet in het bedrijf werkt

De afweging wordt expliciet gemaakt, en continuïteit wordt een concrete vraag: wat beschermt deze investering voor de volgende generatie?

Eigenaren kijken verder dan terugverdientijd

Directie

Familie-eigenaren wegen meer dan financieel rendement. Een rangschikking op alleen terugverdientijd kan juist de cases bovenaan zetten die de eigenaren het minst snel zullen steunen.

Elke business case wordt beoordeeld op
  • Terugverdientijd
  • Zeggenschap van de familie
  • Reputatie
  • Langjarige medewerkers
  • Lokale gemeenschap

Het plan voor medewerkers, wie geraakt wordt en hoe zij worden ondersteund, maakt ongeschreven toezeggingen over werkgelegenheid expliciet.

Sessie voor de familieraad

Familieraad

Veel eigenaren hebben nooit zitting in de RvC, maar hun steun bepaalt of AI-investeringen op lange termijn standhouden. De familieraad, die hen vertegenwoordigt, heeft een toelichting op de strategie nodig zonder vertrouwelijke details uit de RvC.

De rapportage aan de familieraad omvat
  • Waarden
  • Kapitaal
  • Continuïteit
  • Mensen

Een optionele sessie na het programma, over betrokkenheid van aandeelhouders en rapportage buiten de RvC, met vooraf afgesproken regels over wat buiten de RvC mag worden gedeeld.

Bedrijf

Bedrijf: kennis, leiderschap en risico

Hoe de programma’s vakkennis beschermen, leiderschapsrollen voor AI vastleggen en risico’s aanpakken die zowel de familie als de onderneming raken.

Kennis die verloren dreigt te gaan bij vertrek

DirectieRvC

Als de oudere generatie of langjarige managers vertrekken, gaan hun vakkennis en relaties met hen mee. Die kennis met AI vastleggen staat centraal in de programma’s, en dat moet gebeuren zolang die mensen nog in de onderneming zijn.

  1. Wie vertrektOudere generatie, langjarige managers
  2. Wat ze meenemenVakkennis en relaties, zelden op papier gezet
  3. Vastgelegd met AIBruikbaar voor opvolgers

Kennis die verloren dreigt te gaan, wordt bij het zoeken naar kansen in kaart gebracht als AI-toepassing, en kennisoverdracht komt op de continuïteitsagenda van de RvC.

Directieleden uit en buiten de familie

Directie

De meeste familiebedrijven worden geleid door directieleden uit en buiten de familie samen. Eigenaarschap van AI dat wordt toegewezen zonder oog voor de familiegovernance, leidt later tot conflicten.

Eigenaarschap van AI en beslissingsbevoegdheden volgen het familiestatuut, de schriftelijke afspraak van de familie over haar rol in het bedrijf. Een CEO van buiten de familie krijgt een helder mandaat van de eigenaren.

Specifieke risico’s voor familiebedrijven

RvC

Familie en onderneming zijn nauw verweven, waardoor sommige AI-risico’s beide raken.

De familienaam
Kwetsbaar bij elk AI-incident
Imitatiefraude
Gekloonde stemmen of video’s van familieleden
Privacy
Gegevens over familie en vermogen
Leveranciersafhankelijkheid
Afhankelijkheid van één leverancier

Behandeld in de risicosessie van AI Toezicht voor RvC van Familiebedrijven.

Volgende stap

Zo verloopt een traject

  1. 01Eerste gesprekUw situatie, uw doelen en de mensen die moeten deelnemen
  2. 02MaatwerkHet programma wordt afgestemd op uw sector, omvang en governance
  3. 03VoorbereidingInterviews met eigenaren, leden van de familieraad en managers, of een inleiding en een gesprek met de voorzitter
  4. 04ProgrammadagenElke stap leren, oefenen en toepassen op uw eigen onderneming
  5. 05OpvolgingEen optionele evaluatie en een optionele sessie voor de familieraad
  • Eén onderneming per programmaElk programma wordt uitgevoerd voor één familiebedrijf, zodat data en gesprekken binnen de onderneming en de familie blijven.
  • Waar het plaatsvindtHet programma komt naar u toe, of naar een locatie naar keuze; de RvC kan in de eigen vergaderzaal bijeenkomen. Elk programma kan ook op campus plaatsvinden.
  • Agenda in overlegGedetailleerde agenda’s en logistiek volgen na het eerste gesprek.
Onderneming

Geen familiebedrijf?

De programma’s voor ondernemingen volgen dezelfde methode zonder de familievragen, en zijn een dag of een halve dag korter.

Voor ondernemingen →
Ook op campus in New YorkElk programma kan plaatsvinden bij u in het bedrijf of in uw eigen vergaderzaal, of op campus van Columbia Business School, waar onze oprichter AI doceert. Over de campusoptie →

Veelgestelde vragen

  • Met welk programma beginnen we?

    Heeft de directie een plan nodig, begin dan met AI Strategie voor Familiebedrijven. Heeft de RvC een gedeelde basis nodig om toezicht te houden op AI, begin dan met AI Toezicht voor RvC van Familiebedrijven. Moeten beide vanaf het begin op één lijn zitten, kies dan het programma voor directie én RvC. In een kennismaking helpen we u kiezen.

  • Hoe worden de eigenaren betrokken?

    Eigenaren en leden van de familieraad bepalen de intentie mee via interviews vóór het programma. De voorzitter van de familieraad kan aansluiten op de tweede dag van AI Toezicht voor RvC van Familiebedrijven, en na elk programma kan een optionele sessie voor de familieraad volgen.

  • Welke rol speelt de volgende generatie?

    Familieleden van de volgende generatie die in het bedrijf werken, nemen deel aan de strategieprogramma’s. Ze interviewen managers, zijn mede-eigenaar van een business case en nemen een eerste mandaat op zich, zodat ze steun opbouwen in de hele onderneming.

  • Werken de programma’s ook met een Raad van Commissarissen?

    Ja. In een dualistisch stelsel vervult de RvC de toezichthoudende rol en de raad van bestuur de uitvoerende rol. We gebruiken uw eigen termen, uw familiestatuut en uw governancecode.

  • Waar vinden de programma’s plaats?

    Bij u in het bedrijf, in uw eigen vergaderzaal of op een locatie naar keuze, of op campus van Columbia Business School in New York.

Vind het programma dat bij u past

Vertel ons over uw onderneming, uw familie en wie er moet deelnemen. Wij stellen het programma voor dat past, en hoe we het afstemmen.

Plan een kennismaking Begeleide implementatie →